PDA yoluyla aortadan pulmoner artere geçen kan miktarı belirli bir miktarın üzerinde ise PDA kapatılmalıdır. Aksi takdirde akciğer damarlarında geri dönüşümü olmayan hasar meydana gelebilir. PDA’da tedavi; cerrahi olarak PDA’nın bağlanması veya kateter aracılığıyla (ameliyatsız) kapatılmasıdır.

Cerrahi tedavide operasyonla göğüs açılır ve cerrahi olarak PDA bağlanır. Uygun vakalarda kateter yolu ile kapatma cerrahiye alternatif bir yöntemdir. Bu yöntemde kasıktan küçük bir kesi ile toplar damara (femoral ven) ve atardamara (femoral arter) plastik kanüller yerleştirilir. Femoral venden kılavuz kateter ile girilerek kalbe ve pulmoner artere kadar ilerlenir. Kateter ile PDA geçildikten sonra taşıyıcı sisteme bağlı olan PDA kapatma cihazı (okluder veya koil) kateterin içerisinden geçirilerek PDA bölgesine uygun şekilde yerleştirilir. Daha sonra taşıyıcı sistem ve kateter geri alınarak işlem sonlandırılır. İşlem sonrası vücut dokuları aletin üzerine doğru büyür ve ortalama 3-6 ay içinde tamamen vücut dokusu ile kaplanır. Kapatma cihazı sürekli olarak PDA’nın içinde kalır. Cihazın varlığını hasta hissetmez.

PDA’nın kateter yolu ile kapatılabilmesi tüm PDA olgularında yapılamaz. Ancak uygun olgularda yapılabilir.

Cerrahi yönteme göre avantajları nelerdir?

Hastanın hastanede kalış süresi cerrahiye göre çok daha kısadır (6-24 saat). Cerrahi yöntemde olduğu gibi göğsün açılması gerekmemektedir. Estetik açıdan da göğüste yara izi kalmaması önemli bir avantajıdır.

Kateter aracılığıyla kapatma uygulaması ile ilişkili istenmeyen olaylar söz konusu olabilir mi, işlemin riski nedir?

Kateter aracılığıyla PDA kapatma işlemi esnasında ender de olsa bazı riskler mevcuttur. Girişim yapılan damarlarda yırtılma, kanama olabilir buna bağlı cerrahi müdahale ve kan nakli gerekebilir. İşlem sonrası nadiren enfeksiyon oluşabilir ve antibiyotik tedavisi gerektirebilir. Yine çok nadiren inme (felç) ve buna bağlı uzun süreli işlev kaybı oluşabilir. İşlemde kullanılan opak maddeye karşı alerjik reaksiyon veya böbrek işlev bozukluğu gelişebilir.

Kapama cihazının uygun pozisyonda yerleştirilememesi veya cihazın kontrol kateterinden erken ayrılıp istenmeyen kalp boşluklarına düşmesi nedeniyle acilen ameliyat ile çıkarılması gerekebilir. Cihaz bırakıldıktan sonra yer değiştirebilir. Bu durum ameliyat ile düzeltmeyi gerektirebilir. Nadiren cihaz deliği tam kapatmayabilir. Kapama cihazı etrafında pıhtı yerleşebilir ve bu pıhtı değişik organlara atılıp damarlarda tıkanıklıklara yol açabilir. 

İşlem sonrası izlem

Hasta işlemden sonraki gün taburcu edilebilir ve birkaç gün içinde normal yaşamına ve çalışmasına dönebilir. İşlemden sonraki ilk 6 ay içinde diş çekimi, cerrahi müdahale gibi kana mikroorganizma karışması olasılığı olan işlemlerden önce antibiyotik ile koruma yapılmalıdır.