Fötal ekokardiyografi ses dalgaları ile bebeğin kalbinin izlenmesi esasına dayanır, bebeğe ve anneye bilinen bir zararı yoktur.

Fötal ekokardiyografi özellikle aşağıdaki durumlarda önerilmektedir.

-Kadın Hastalıkları ve Doğum doktorunun yaptığı genel ultrasonografik inceleme sırasında kalp görünümünün normal olmadığından şüphelenilmesi,

-Ailede (anne, baba, kardeşler ve 1. derecede akrabalarda) doğuştan kalp hastalığı olması, Böyle bir durumda yeni doğacak bebekte doğuştan kalp hastalığı görülme riski normalin 2-3 katına çıkar.  

-Hamilelik sırasında şeker hastalığının saptanması ya da daha önceden bilinen şeker hastalığı olması,

-Annede bağ dokusu hastalığı olması

-Annenin gebeliğin ilk 12 haftasında teratojen adını verdiğimiz bebeğin organlarının gelişimini bozabilecek ilaç ya da maddelere maruz kalması (örneğin alkol, lityum, fenitoin, valproik asit, retinoik asit , amfetamin). (HANGİ İLAÇLAR ZARARLI ?)

-Annenin gebeliğin erken döneminde geçirdiği bazı enfeksiyonlar (örneğin kızamıkçık, parvovirus enfeksiyonları)

-Amniyosentezde bebekte kromozomal bozukluk saptanması

-Ultrasonografik inceleme sırasında bebeğin diğer organ sistemlerinde (örneğin beyin, böbrekler, mide-barsak sistemi) gelişimsel bozukluk belirlenmesi. Bunlara doğuştan kalp hastalığı eşlik etme riski yüksektir.

-Bebeğin kalp hızında direngen yükseklik ya da düşüklük olması. Bebeğin kalp ritminin düzensiz olması

-Annenin fenilketunuri hastası olması,

-Daha nadir olarak da ailenin endişelerinin giderilmesi için ve

-Bazı merkezlerde 35 yaş üzeri gebeliklerde ve çoğul (ikiz, üçüz) gebeliklerde de önerilmektedir.

Fötal ekokardiyografi ideal olarak 16-18. hamilelik haftalarından itibaren tercihen bir Çocuk Kalp Doktoru tarafından yapılmalıdır.

Bebeğin anne karnındaki yaşı, duruşu, annenin yapısal özellikleri (şişmanlığı), bebeğin eşinin (plasenta) yerleşimi, bebeğin içinde bulunduğu sıvı miktarı, kullanılan aletin teknik kapasitesinin yeterliliği, bebeğin görüntü kalitesini dolayısıyla tanıdaki doğruluk oranını etkiler.

 Fötal dönemde bebeğin anne karnında yaşamını devam ettirebilmesi için gerekli olan (fizyolojik), oksijenli ve oksijensiz kanın karışımını sağlayan açıklıklar (foramen ovale, duktus arteriyosus), doğumdan sonra kapanmayarak açık kalabilir (Bkz. Fötal Dolaşım).

Kalbin kulakçıkları arasındaki küçük ve orta çaplı delikler, karıncıklar arası küçük delikler, kalp kapaklarının hafif darlıkları, pulmoner venlerin dönüş anomalileri, koroner arter anomalileri, hafif kalp kası hastalıkları ve aortanın üst seviyesindeki hafif darlıkları bu yöntemle tanı alamayabilir.

Ekokardiyografik çalışma; ortalama 15-30 dakika kadar sürmekle beraber yukarıda bahsedilen görüntü niteliğinin durumuna ve bir hastalık varlığına bağlı olarak daha uzun süre devam edebilir veya birkaç çalışma gerekebilir.

Başlangıçta hafif olan bazı kalp hastalıklarının (hafif pulmoner darlık, hafif aort darlığı, hafif aort koarktasyonu, kalp kası hastalıkları) derecesi, ilerleyen gebelik yaşı ile artabilir. Bu nedenle bu gibi bebeklerin aralıklarla kontrolü gerekir.

Doğuştan kalp hastalıkları canlı doğan bebeklerin yaklaşık %1’inde görülmektedir. Anne karnındaki bebeğin doğuştan kalp hastalığının bu yöntemle doğru olarak tanımlanabilme oranı ülkemizde %65-90 civarındadır.

Tablodaki hafif gurupta görülen doğuştan kalp hastalıklarına, doğumdan sonra tedavi gerekmemektedir. Bazılarına uzun dönemde girişimsel yöntemle tedavi uygulanabilir. Tablodaki belirgin guruba giren doğuştan kalp hastalıkları ise girişimsel veya cerrahi yöntemlerle tedavi edilebilmektedir. Bunlardan bazılarına erken müdahale gerekebilir. Bu guruptan anomalilere sahip olan bebeklerin anne karnındaki yaşamları devam ettirilmektedir. Konuyla ilgili tıbbi ve gerekiyorsa cerrahi tedavi bilgisi ve riskleri aileye anlatılmaktadır.

Tablodaki ağır kalp hastalıkları gurubuna giren hastalıkların bazılarına tam düzeltme (iki ventriküllü) ameliyatı ya da ameliyatları yapılamamaktadır. Bazılarında ise ameliyattan sonra kalıcı ve/veya ilerleyici bozukluklar olabilmekte ve bunların tıbbi ve cerrahi tedavi yöntemleri ile tedavileri yeterli olamadığı gibi cerrahi tedavileri de çok riskli olmaktadır. Bu guruptan hastalıklara sahip olan bebeklerin annelerinin hamilelikleri, ailenin isteği doğrultusunda sonlandırılabilmektedir. Konuyla ilgili cerrahi bilgi ve riskleri Çocuk Kalp Doktorunuz ve gerekirse Kalp-Damar Cerrahisi uzmanları tarafından verilmektedir.

 Fötusun kalp hastalıklarının sınıflandırılması

Tablodaki ağır ve belirgin gruplardaki bebeklerin bazılarına doğumdan hemen sonra müdahale gerekmektedir. Bu nedenle bu gruptan bebeği olan annelerin, tam teşekküllü, uygun müdahalenin yapılabileceği bir hastanede doğurtulması önerilmektedir.

Annede; anemi (kansızlık), preeklampsi (gebelik zehirlenmesi) bebekte; anemi, enfeksiyon hastalıkları, metabolik hastalıklar, doğuştan kalp hastalıkları, diğer doğuştan hastalıklar, kalp hızı değişiklikleri, polihidroamnios (bebeğin içinde bulunduğu sıvı fazlalığı) gibi nedenler bebekte kalp yetersizliğine sebep olabilir. Bu hastalıkların bazılarına tıbbi tedavi verilebilir.